Uit ons maandblad: humanisten tegen abortus
22 januari, 2017 door
Jasmine
| Nog geen reacties
door Vincent Stolk, in Utrechts studentenblad Zindroom, blad van de Universiteit voor Humanistiek in november 2016
Odoo + afbeelding en tekst
Abortus is een zaak van leven en dood. Van dood eigenlijk vooral, en op een onbevattelijke schaal. De hoeveelheid ongeboren levens die wordt vernietigd doet het gecombineerde aantal slachtoffers van de twintigste-eeuwse nationaal-socialistische en communistische regimes verbleken. Althans als de opvatting klopt dat de geaborteerde foetussen levende personen waren, zoals de tegenstanders van abortus provocatus stellen. En dat die opvatting klopt wil ik hier beargumenteren.

Het is opvallend dat de strijd tussen voorstanders en tegenstanders van abortus vaak langs religieuze scheidslijnen loopt. Gelovige mensen zijn tegen, ongelovige mensen zijn voor. In deze column, of essay eigenlijk, wil ik laten zien dat het geloofsonderscheid helemaal niet zo wezenlijk is voor deze discussie. De discussie kan worden gevoerd in een ‘moreel Esperanto’, een morele taal die iedereen begrijpt. 

In feite hangt de discussie over abortus aan slechts twee overtuigingen. Ten eerste aan de overtuiging of het wel of niet verkeerd is onschuldig menselijk leven te beëindigen. Ten tweede aan het standpunt of wat we embryo’s en foetussen noemen wel of niet onschuldige menselijke levens zijn. Nu hebben de voor- en tegenstanders wel wat gemeenschappelijk. In principe is iedereen het erover eens dat het verkeerd is om onschuldig menselijk leven te beëindigen. De reden is dat mensen intrinsieke waarde hebben. Mensen zijn nooit louter middel, maar ook altijd doel. Ook zal niemand ontkennen dat embryo’s en foetussen ‘onschuldig’ zijn. De vraag waar het allemaal van afhangt is dus: zijn embryo’s en foetussen levende menselijke wezens, ofwel personen of individuen met intrinsieke waarde?

Bezwaren tegen abortus 

Die vraag kan eigenlijk niet anders dan met een ‘ja’ worden beantwoord. Ik volg hier de redenering van de Amerikaanse filosoof William Lane Craig. Ten eerste is het duidelijk dat foetussen menselijke wezens zijn. De foetus in de baarmoeder van een vrouw is niet onder te brengen bij katachtigen, runderen of andere dierlijke soorten, maar zullen zich indien onbelet gelaten ontwikkelen als menselijke wezens. Ten tweede is op het moment van conceptie een levend organisme ontstaan, dat alle genetische informatie bezit om uit te groeien tot een volwassen exemplaar van het menselijke ras. Zodra de spermacel met de eicel verenigd is, is het aantal chromosomen compleet en zijn veel van de persoonlijke kenmerken bepaald: het geslacht, de oogkleur, de vingerafdruk, noem maar op. Er hoeft niets meer aan het organisme toegevoegd te worden, er dient alleen nog maar ontwikkeling plaats te vinden. 

Vanaf de conceptie ontwikkelt het ongeboren leven zich vloeiend en gestadig. In abortusdebatten zoeken voorstanders van abortus vaak naar een leeftijdsgrens die als demarcatie geldt voor het toestaan of verbieden van abortus. In Nederland wordt de leeftijdsgrens van 23 weken gehanteerd, omdat na die tijd het ongeboren kind levensvatbaar is buiten de baarmoeder. In andere landen waar abortus is toegestaan wordt vaak dezelfde grens gehanteerd, hoewel in sommige Amerikaanse staten abortus ook is toegestaan tot ver na de grens van levensvatbaarheid buiten de baarmoeder. Maar de vraag is waarom levensvatbaarheid buiten de baarmoeder een goede grens zou zijn. De keuze van die grens is pure willekeur. Je zou ook als grens kunnen kiezen het moment dat het kind buiten de baarmoeder zonder medische ondersteuning levensvatbaar is. Of dat het hartje klopt. Waarom het ene moment wel en het andere niet? We hebben simpelweg te maken met een menselijk wezen in verschillende fasen van zijn ontwikkeling. Een embryo wordt een foetus, een foetus een baby, een baby een kind, een kind een volwassene, een volwassene een bejaarde. Waarom zouden we pas intrinsieke waarde toekennen aan een mens als hij zo’n drie maanden een foetus is? Een foetus van 23 weken: een klompje cellen dat je naar wens kapot kan maken. Een foetus van 24 weken: een menselijk persoon met een intrinsieke waardigheid. Heel vreemd. De enige echt duidelijke grens is de conceptie: het moment waarop alles wat een mens nodig heeft aanwezig is en alleen nog verder ontwikkeld hoeft te worden. 

Ik kan me een gynaecoloog herinneren die voorspelde dat het aantal abortussen aanzienlijk zou verminderen als de zwangere vrouw een doorzichtige buik en baarmoeder zou hebben. Alle afbeeldingen bij deze column zijn van kinderen die onder de grens van 23 weken vallen en dus in Nederland geaborteerd mogen worden als de moeder dat wil. 

Het sterkste argument tegen abortus dat ik in mijn persoonlijke leven ben tegengekomen was de twaalfwekenecho van mijn dochter: een mensje dat zich vrolijk heen en weer bewoog in de baarmoeder van mijn vrouw, compleet met armen, handen, vingers, benen, tenen, hoofd, hart, buik, enzovoort. Eenieder die de menselijkheid van mijn dochter op dat moment had willen ontkennen, had ik wat aangedaan. En dat was met nog geen twaalf weken! Zelfs al was ze nog drie maanden ouder geweest dan had ze nog geaborteerd mogen worden volgens de Nederlandse wet!

Het wordt nog erger: de vaakst voorkomende redenen dat mensen geaborteerd worden zijn sociaal en economisch (volgens gezondheidsplein.nl). geen geld, geen tijd, te jong enzovoort. Ofwel: moord (want dat is waar het beëindigen van onschuldig leven op neerkomt) wordt gelegitimeerd door gemakzucht. Maar wat in het geval van verkrachting? Of in het geval van een ongeboren kind gediagnosticeerd met een ernstige ziekte? Je maakt geen kind van tien jaar dood als zijn vader een verkrachter was of als hij ernstig ziek zou zijn. Evenmin een kind van één jaar. Evenmin een kind dat net geboren is. Evenmin een kind dat nog niet geboren is. Een mens is een mens en die maak je niet af vanwege verkrachting of ziekte. 

Argumenten voor abortus ontmanteld

Nog enkele argumenten voor abortus (van abortion.procon.org). 1. ‘Baas in eigen buik’. Vrouwen dragen en baren de kinderen dus zij bepalen over het leven. Dit argument is volledig naast de kwestie: het gaat niet over de vrouwen, het gaat over de kinderen. Puur het feit dat een kind zich geografisch gezien in de buik van de moeder bevindt, is geen reden dat de moeder naar willekeur mag beslissen over diens leven of dood. Stel dat het fysisch mogelijk zou zijn een geboren kind weer terug in de buik te plaatsen en weer aan te sluiten op de bloedcirculatie van de moeder, zou je het dan ineens wel weer mogen ombrengen? 

2. Foetussen voelen geen pijn wanneer de meeste abortussen worden uitgevoerd. Ik zou ook geen pijn voelen als iemand tijdens mijn slaap mijn hoofd van mijn romp scheidt met een welgeplaatste zwaardhouw, maar ik zie niet in waarom dat ertoe doet. 

3. Abortussen toestaan vermindert het aantal illegale, en dus gevaarlijke, abortussen. Dat argument komt erop neer dat als iemand gevaar loopt zelf om te komen bij het plegen van een moord, je die persoon in staat stelt te moorden op een voor hem of haar veilige manier. Hoe erg het ook is als de moeder ook sterft als zij haar kind met een breinaald doorsteekt, er kan geen motief bestaan dat het vermoorden van ongeboren kinderen legitimeert. 

4. Zowel de moeders als de foetussen zijn beter af bij een abortus, bijvoorbeeld als een moeder financieel niet goed in staat is voor het geboren kind te zorgen. Een eenjarige dood je niet als de moeder er niet voor kan zorgen, een kind van twintig weken ook niet. 

5. De meeste mensen, inclusief politici en rechters, vinden abortus tot 23 weken geen probleem. De meerderheidsopinie is echter geen goede graadmeter voor moraliteit. Veel politici en rechters in Nazi-Duitsland vonden de Jodenvervolging ook prima, en hoe kijken we daarop terug? 

6. Ik twijfel of menselijk leven inderdaad begint bij de conceptie. In geval van twijfel: afblijven.

Een nieuwe holocaust 

Alleen al in de Verenigde Staten zijn sinds 1973 meer dan 53 miljoen ongeboren kinderen gedood als gevolg van abortus. In Nederland worden er jaarlijks dertigduizend ongeboren kinderen over de kling gejaagd. Het is niet vergezocht om met het oog op abortus provocatus over een nieuwe holocaust te praten. Het zijn nu niet de joden, homo’s, en zigeuners die menselijkheid wordt ontzegd, maar ongeboren kinderen. Het technisch vernuft om te doden is niet langer de gaskamer, maar het instrumentarium van de aborteur. In Denemarken worden vrijwel geen kinderen met het syndroom van Down meer geboren. Het is niet de eerste keer in de geschiedenis dat mensen van geestelijk gehandicapte mensen af wilden. Het verschil is dat ze eerst na, nu voor de geboorte worden gedood. 

Het zou zomaar kunnen dat jij een abortus hebt gepleegd of iemand hebt aangemoedigd dit te doen. Ik draai er niet omheen: je hebt iets verschrikkelijks gedaan. Dat volgt uit wat ik hierboven heb aangedragen. En ik vermoed dat je ook los van mijn betoog al lang aanvoelde dat je iets verkeerds hebt gedaan. Als je je dit inderdaad realiseert, zou ik je ten minste willen vragen je schuldgevoel niet weg te poetsen. Dat is vast niet eenvoudig, maar ik geloof dat in het onderkennen van onze fouten het begin ligt van het adequaat omgaan ermee. De schrijver dezes is ook van harte bereid met je erover in gesprek te gaan en je naar zijn vermogen te helpen. En misschien is het helemaal niet zo’n gek idee om een vereniging te beginnen om het gesprek over abortus gaande te houden, ‘humanisten tegen abortus’ of iets dergelijks. Ik bied me graag aan als penningmeester: als een voorzitter en een secretaris zich melden, kunnen we van start gaan.  
Jasmine
22 januari, 2017
Deel deze post
Archief
Aanmelden om een reactie achter te laten